22 Απριλίου: Ημέρα της Γης

Η Ημέρα της Γης γιορτάζεται σε όλο τον κόσμο στις 22 Απριλίου. Πρόκειται για μια σειρά εκδηλώσεων που ξεκίνησαν το 1970, με πρωτοβουλία οικολογικών οργανώσεων και πρωτοβουλιών πολιτών. Δεν είναι δηλαδή μια γιορτή των επισήμων, αντίθετα μια πρωτοβουλία ευαισθητοποιημένων πολιτών που κινητοποιούνται για να προστατέψουν τη Γη, τη φύση και τους ανθρώπους της με ποικιλία εκδηλώσεων εκείνη τη μέρα.
Σε διεθνές επίπεδο, κάποιες από τις σχετικές πρωτοβουλίες καταγράφονται στο δικτυακό τόπο http://www.earthday.net/ , όπου μπορεί κανείς αν θέλει να δηλώσει τη σχετική εκδήλωση που διοργανώνει. Σε κάθε περίπτωση, στο δικτυακό αυτό τόπο μπορεί κανείς να βρει πληροφορίες για την Ημέρα της Γης, για εκδηλώσεις που οργανώνονται σε διάφορες χώρες, ιδέες και προτάσεις για μαθήματα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και σχετικό υλικό.

Ας γιορτάσουμε κι εμείς λοιπόν την Ημέρα της Γης στα σχολεία των Χανίων! Κι όταν λέμε να γιορτάσουμε, να το κάνουμε με αγωνιστικό τρόπο: Να μιλήσουμε για την ομορφιά της Γης, του πλανήτη αλλά και του τοπικού μας περιβάλλοντος, για την ποικιλότητα της φύσης και των πολιτισμών αλλά και για τα προβλήματα της φύσης σε παγκόσμιο και τοπικό επίπεδο.

ΠΩΣ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΓΙΟΡΤΑΣΟΥΜΕ ΤΗ ΜΕΡΑ ΤΗΣ ΓΗΣ;
Μερικές σχετικές ιδέες:
· Συζήτηση στην τάξη ή στο σχολείο για την Ημέρα της Γης
· Προβολή ταινίας ή ντοκιμαντέρ (η ταινία HOME έχει εξαιρετικές εικόνες από τον πλανήτη, την ομορφιά αλλά και τα προβλήματά του).
· Συζήτηση με κάποιον εκπρόσωπο οικολογικής οργάνωσης στην τάξη ή το σχολείο μας.
· Φτιάχνουμε φυλλάδιο ή/και αφισούλες και το μοιράζουμε στο σχολείο ή στη γειτονιά μας.
· Γράφουμε το δικό μας κείμενο (ή κείμενα) για την Ημέρα της Γης.
· Επισκεπτόμαστε γειτονικό δασάκι, πάρκο, λίμνη, ακτή, μνημείο όπως π.χ την Παλιά Πόλη των Χανίων. Κανονίζουμε κάποιος ειδικός ή μέλος περιβαλλοντικής οργάνωσης να μας μιλήσει για την αξία του χώρου και τα προβλήματά του.
· Οργανώνουμε εθελοντική δενδροφύτευση ή συμβολικό καθαρισμό πάρκου, δάσους ή ακτής.

ΠΙΘΑΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΗΣ ΓΙΑ ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

· Υγρότοποι: Λίμνες Αγιάς, Κουρνά, υγρότοπος Γεωργιούπολης.
· Δάση: Αγίων Αποστόλων και Αγίου Ματθαίου στα Χανιά.
· Πάρκο Διάσωσης Χλωρίδας και Πανίδας Πολυτεχνείου Κρήτης
· Κέντρο Πληροφόρησης Εθνικού Δρυμού Λευκών Ορέων στο Ξυλόσκαλο.

Η ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΜΑΣ ΜΕΤΡΑΕΙ!
Η συμμετοχή μας στην Ημέρα της Γης είναι καθαρά εθελοντική. Όμως, όσο περισσότερες εκδηλώσεις γίνουν, όσο μεγαλύτερη είναι η συμμετοχή, τόσο πιο μεγάλη θα είναι η ευαισθητοποίηση για τον κόσμο και τόσο μεγαλύτερη θα είναι η πίεση προς όλους εκείνους που είναι αρμόδιοι, πίεση για να κάνουν περισσότερα για την προστασία της φύσης, του πλανήτη, της Γης!
Γι’ αυτό, να οργανώσουμε κάτι στην τάξη ή στο σχολείο μας!

Για περισσότερες πληροφορίες ή βοήθεια σε οτιδήποτε χρειαστεί, επικοινωνήστε με τον Υπεύθυνο Περιβαλλοντικής Αγωγής της Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Χανίων Φώτη Ποντικάκη στα τηλέφωνα 28210-28405, κιν. 6973-692680.
Υλικό μπορείτε να βρείτε και στα ιστολόγια της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης της Α/θμιας Χανίων http://perivallontikihania.blogspot.com/ και http://blogs.sch.gr/dipechan-tpe

Ο Αστερίξ και το δάσος

Υπάρχει μια εικονογραφημένη ιστορία (κόμικ) από τη σειρά του «Αστερίξ», που αναφέρεται στο δάσος και μπορεί να αξιοποιηθεί και στα σχολεία για μαθήματα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Πρόκειται για το επεισόδιο με την «Κατοικία των Θεών».
Ο Ιούλιος Καίσαρας, αφού δεν κατάφερε ως τώρα να κατακτήσει το μικρό χωριό των Γαλατών με τα όπλα, επινοεί ένα νέο σχέδιο. Παρουσιάζει ένα σχέδιο για καταστροφή του δάσους που περιβάλλει το χωριό των Γαλατών και θρέφει τους κατοίκους του, μαζί με τη θάλασσα.
«Αυτοί οι Γαλάτες, με τη βοήθεια ενός μαγικού ζωμού που τους δίνει υπεράνθρωπη δύναμη κι ενός δάσους που τους τρέφει και τους προστατεύει, αρνούνται το ρωμαϊκό πολιτισμό.
Αποφάσισα να τους αναγκάσω να δεχτούν αυτόν τον πολιτισμό! Το δάσος θα καταστραφεί και θα δώσει τη θέση του σ’ ένα πάρκο!
Τέλος, πολυκατοικίες που θα κατοικηθούν από Ρωμαίους, θα χτιστούν γύρω από το χωριό που θα καταντήσει ένα υποβαθμισμένο προάστιο, καταδικασμένο να προσαρμοστεί ή να εξαφανιστεί!»
Τα λόγια αυτά του Καίσαρα, γραμμένα από τον συγγραφέα του «Αστερίξ» Ρενέ Γκοσινύ, δίνουν ένα διαχρονικό μήνυμα για την αξία του δάσους και για τους κινδύνους που το απειλούν.
Το δάσος τρέφει και προστατεύει τους ελεύθερους και ανυπότακτους Γαλάτες. Η φύση αποτελεί όρο ζωής, επιβίωσης αλλά και όρο ελευθερίας για τους ανθρώπους. Χωρίς το δάσος, χωρίς τη φύση απειλείται η ζωή και η ελευθερία των ανθρώπων. Η καταστροφή του δάσους και η αντικατάστασή του με πολυκατοικίες, θα καταντήσει το χωριό των ελεύθερων Γαλατών «υποβαθμισμένο προάστιο καταδικασμένο να προσαρμοστεί ή να εξαφανιστεί», δηλαδή καταδικάζει σε υποταγή ή θάνατο τους ελεύθερους κατοίκους του.
Μια πολύ μεγάλη συζήτηση μπορεί να ξεκινήσει με αφορμή τα λόγια αυτά του Καίσαρα, που έχει σχέση με την αξία του δάσους για τους ανθρώπους που ζουν κοντά του, για την επιβίωση και για την ελευθερία τους.
Από την άλλη, οι πολυκατοικίες συνδέονται άμεσα με την υποταγή, την απώλεια της ελευθερίας και με την απειλή για την ίδια την επιβίωση.
Όμως ο εξαίρετος συγγραφέας του «Αστερίξ» δε μένει μόνο εδώ. Συνεχίζει με μια σάτιρα για το σύγχρονο καταναλωτικό τρόπο ζωής (ντάιβ ιν αρένα, πολυκαταστήματα κλπ) και περιγράφει τη σταδιακή αλλοτρίωση των ελεύθερων κατοίκων του γαλατικού χωριού από τη γειτνίαση και την επαφή τους με τις ρωμαϊκές πολυκατοικίες που φτιάχνονται στη θέση του δάσους.
Οι πλούσιοι Ρωμαίοι σκορπάνε χρήματα στο χωριό αγοράζοντας σε ακριβές τιμές ψάρια και αντίκες. Το αποτέλεσμα είναι όλη η οικονομία του χωριού να στραφεί σε αυτές τις δυο δραστηριότητες. Όλοι ανοίγουν μαγαζιά που πουλάνε ψάρια ή αντίκες για τους Ρωμαίους. Κι αυτό είναι ένα πολύ καλό σημείο για να συζητήσει κανείς πώς αλλάζει η οικονομία μιας περιοχής εξαιτίας του τουρισμού, πώς γίνεται εξαρτημένη απόλυτα από αυτόν, πώς ολόιδια μαγαζιά ανοίγουν το ένα δίπλα στο άλλο. Είναι μια ευκαιρία να μιλήσουμε για παρόμοιες καταστάσεις που αντιμετωπίζουμε σε πολλές περιοχές της Κρήτης.
Αυτό που δεν πέτυχαν οι Ρωμαίοι με τα όπλα, την υποδούλωση του χωριού, φτάνουν πολύ κοντά να το πετύχουν μέσα από το εμπόριο και τον τουρισμό. Αρχίζει μια πολιτιστική κατάκτηση του χωριού, οι κάτοικοι αποκτάνε συνήθειες ρωμαϊκές, αρχίζουν να ντύνονται σαν αυτούς κ.ο.κ. Οι Ρωμαίοι εκπροσωπούν πια την πρόοδο, όπως λέει ο ψαράς του χωριού.
Υπάρχουν πολλά άλλα σημεία στην ιστορία που δίνουν αφορμή για συζήτηση και προβληματισμό. Όπως π.χ. οι σκλάβοι που χρησιμοποιούν οι Ρωμαίοι για να καταστρέψουν το δάσος, που, ενώ με τη βοήθεια των Γαλατών μπορούν να είναι ελεύθεροι, προτιμούν να παραμείνουν σκλάβοι και να διαπραγματευτούν μόνο τους όρους εργασίας τους με τους Ρωμαίους. Ή το γιατί ονομάζεται η πολυκατοικία των Ρωμαίων «Κατοικία των Θεών» (σχόλιο πάνω στη δύναμη της διαφήμισης αλλά και στη ματαιοδοξία των ανθρώπων).
Η εξαιρετική αυτή ιστορία αξίζει να διαβαστεί και να αξιοποιηθεί και στο σχολείο. Οι μαθητές σε ομάδες θα μπορούσαν να απαντήσουν σε ερωτήματα όπως:
-Ποια είναι η αξία του δάσους για τους Γαλάτες; Ποια είναι η αξία του δάσους για τους κατοίκους των κοντινών περιοχών;
-Τι είναι αυτό που απειλεί το δάσος στην ιστορία αυτή; Γνωρίζετε κάποιο δάσος στην περιοχή σας ή αλλού που να απειλείται με καταστροφή; Τι είναι αυτό που το απειλεί;
-Τι συνέπειες είχε για τη ζωή των Γαλατών η καταστροφή του δάσους και η δημιουργία πολυκατοικίας; Τι συνέπειες έχει ή μπορεί να έχει η καταστροφή ενός δάσους κοντά στην περιοχή σας; Τι συνέπειες μπορεί να έχει η καταστροφή δασών ακόμη και μακριά από εμάς όπως στον Αμαζόνιο;
Αυτά είναι μερικά μόνο ερωτήματα που μπορούν να εξελιχθούν σε εργασίες Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, με αφορμή την «Κατοικία των Θεών». Είμαι σίγουρος ότι πολύ περισσότερες ιδέες για ερωτήσεις, προβληματισμούς και δραστηριότητες μπορεί να έχουν οι εκπαιδευτικοί ξεφυλλίζοντας το τεύχος αυτό. Ο Ρενέ Γκοσινύ, με τη βοήθεια του Αλμπέρ Υντερζό στα σκίτσα μας έδωσαν ένα αριστούργημα σε εικονογραφημένη ιστορία. Ας το αξιοποιήσουμε!

ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΣΥΣΚΕΥΩΝ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΔΑΣΚΑΛΩΝ ΚΑΙ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

Το ημερολόγιο - ατζέντα για το 2010 που εξέδωσε ο Σύλλογος Δασκάλων και Νηπιαγωγών Ν. Χανίων παρουσιάζει σε εκδήλωση στο Θέατρο Βλησίδη την Τετάρτη 10 Μαρτίου 2010, στις 6 μμ.

Το φετινό ημερολόγιο του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Ν. Χανίων έχει αφιέρωμα στη δημόσια έκταση των Αγίων Αποστόλων που είναι δίπλα στα Χανιά και περιλαμβάνει δασική έκταση και 4 ελεύθερες για όλους παραλίες. Στο χώρο αυτό το 1938 δημιουργήθηκαν με πρωτοβουλία φωτισμένων δασκάλων όπως ο Μάνος Μασούρης, ο Παντελής Βαβουλές και άλλοι Παιδικές Εξοχές (κατασκηνώσεις) για τα παιδιά της εποχής και λειτούργησαν για δεκαετίες, προσφέροντας άσκηση και υγιεινή ζωή για χιλιάδες παιδιά.

Στην εκδήλωση, εκτός από το ιστορικό της περιοχής, θα παρουσιαστούν και σπάνιες φωτογραφίες από τις Παιδικές Εξοχές, από το αρχείο της Επιτροπής Αγώνα Ενάντια στο Ξεπούλημα των Αγίων Αποστόλων, που παραχωρήθηκαν από τον Τηλέμαχο Μασούρη (γιο του Μάνου Μασούρη) και τη Μαρί Ναξάκη.

Στην ίδια εκδήλωση θα τιμηθούν οι συνταξιοδοτηθέντες το 2009 εκπαιδευτικοί της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης των Χανίων.

«Πράσινο» σχολείο δίνει ρεύμα στη ΔΕΗ

Μαθήματα οικολογίας και περιβαλλοντικής ευαισθησίας κάνουν oι 180 μαθητές και μαθήτριες του 7ου Ενιαίου Λυκείου Πειραιά, βιώνοντας καθημερινά τις εφαρμογές των ήπιων μορφών ενέργειας μέσα στο σχολείο τους. Το 7ο Λύκειο είναι ένα «πράσινο» σχολείο, που όχι μόνο καλύπτει αυτόνομα τις ανάγκες του κτιριακού συγκροτήματος για ηλεκτρική ενέργεια, αλλά πουλάει και ρεύμα στη ΔΕΗ! Με τη λειτουργία φωτοβολταϊκών συστημάτων εξοικονομούν χρήματα από το σχολικό προϋπολογισμό και τα αξιοποιούν για άλλες δραστηριότητες του σχολείου. Ταυτόχρονα, δεν επιβαρύνουν την ατμόσφαιρα με την κατανάλωση ρυπογόνων μορφών ενέργειας, σε μια υποβαθμισμένη περιβαλλοντικά περιοχή του Πειραιά. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι το φωτοβολταϊκό σύστημα του σχολείου αποτρέπει κάθε χρόνο την έκλυση 28,5 τόνων διοξειδίου του άνθρακα, όσο δηλαδή θα απορροφούσαν τριάντα (30) στρέμματα δάσους! Στην ταράτσα του σχολικού κτιρίου, στη συμβολή των οδών Ψαρών με Χορμοβίτου και Αγχιάλου, έχει τοποθετηθεί μία μονάδα παραγωγής από φωτοβολταϊκά με επιφάνεια 200 μ2 και εγκατεστημένη ισχύ 20 kw. Η έναρξη της λειτουργίας των φωτοβολταϊκών έγινε στις 8.40 το πρωί της περασμένης Πέμπτης, όταν το σχολείο συνδέθηκε με το δίκτυο χαμηλής τάσης της ΔΕΗ. «Αποτελεί το καλύτερο μάθημα ζωής για τα παιδιά», τονίζει στον «Ε.Τ.» η διευθύντρια Θεανώ Γουνελά, επισημαίνοντας τη σημασία της εξοικείωσης των μαθητών με τη χρήση των ήπιων μορφών ενέργειας, καθώς τα φωτοβολταϊκά συνεπάγονται σημαντικά οφέλη για το περιβάλλον, την κοινωνία, τον καταναλωτή και τη βιώσιμη ανάπτυξη. Το 7ο Ενιαίο Λύκειο Πειραιά εντάχθηκε στο πιλοτικό πρόγραμμα των φωτοβολταϊκών συστημάτων, ύστερα από πρόταση του ΟΣΚ σε συνεργασία με το Δήμο Πειραιά. Οπως αναφέρει, «πριν από σχεδόν ένα χρόνο ήρθαν στο σχολείο δύο μηχανικοί κι έκαναν μετρήσεις στο χώρο της ταράτσας, προκειμένου να διαπιστώσουν εάν πληρούσε τις προδιαγραφές. Διαπιστώθηκε ότι ο χώρος είναι κατάλληλος και κινήθηκε η διαδικασία υλοποίησης του έργου. Ο πρόεδρος της σχολικής επιτροπής, Μιχάλης Ψαρούδης, ανέλαβε τις αναγκαίες διαδικασίες με τις διάφορες δημόσιες υπηρεσίες». Το σύστημα παραγωγής ηλεκτρισμού με φωτοβολταϊκά του 7ου Λυκείου χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με το δίκτυο της ΔΕΗ. «Σε αυτή την περίπτωση, πουλάμε το ηλιακό ρεύμα στη ΔΕΗ έναντι μιας ορισμένης από το νόμο τιμής και συνεχίζουμε να αγοράζουμε ρεύμα από τη ΔΕΗ όπως και σήμερα, αν χρειασθεί. Εχει δηλαδή ένα διπλό μετρητή για την καταμέτρηση της εισερχόμενης και εξερχόμενης ενέργειας», σημειώνει στον «Ε.Τ.» ο πολιτικός μηχανικός Δημήτρης Μανωλάς, ο οποίος διδάσκει τεχνολογία και τεχνικό-αρχιτεκτονικό σχέδιο στο 7ο Λύκειο του Πειραιά. «Κάθε κιλοβατώρα ηλεκτρισμού που προμηθευόμαστε από το δίκτυο της ΔΕΗ και παράγεται από ορυκτά καύσιμα επιβαρύνει την ατμόσφαιρα με ένα τουλάχιστον κιλό διοξειδίου του άνθρακα», εξηγεί ο ίδιος, επισημαίνοντας ότι το διοξείδιο του άνθρακα είναι, ως γνωστόν, το σημαντικότερο «αέριο του θερμοκηπίου» που συμβάλλει στις επικίνδυνες κλιματικές αλλαγές. «Η στροφή στις καθαρές πηγές ενέργειας, όπως η ηλιακή, αποτελεί τη μόνη διέξοδο για την αποτροπή των κλιματικών αλλαγών που απειλούν σήμερα τον πλανήτη. Επιπλέον, η χρήση της ηλιακής ενέργειας συνεπάγεται λιγότερες εκπομπές άλλων επικίνδυνων ρύπων (όπως τα καρκινογόνα μικροσωματίδια, τα οξείδια του αζώτου, οι ενώσεις του θείου κ.λπ.). Οι ρύποι αυτοί επιφέρουν σοβαρές βλάβες στην υγεία και το περιβάλλον», υπογραμμίζει. «Αντίθετα», καταλήγει, «τα ηλιακά φωτοβολταϊκά συστήματα έχουν αθόρυβη λειτουργία, μηδενική ρύπανση, αξιοπιστία (που φθάνει τα 30 χρόνια) και μεγάλη διάρκεια ζωής, δυνατότητα επέκτασης ανάλογα με τις ανάγκες, δυνατότητα αποθήκευσης της παραγόμενης ενέργειας (στο δίκτυο ή σε συσσωρευτές) και απαιτούν ελάχιστη συντήρηση». Εφημερίδα «Ελεύθερος Τύπος», Δευτέρα, 22 Φεβρουαρίου 2010

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΣΤΟ ΚΠΕ ΒΑΜΟΥ

Παρασκευή 26 Φεβρουαρίου 2010
16.00 - 16.30: Προσέλευση - Εγγραφές
16.30 - 16.45: Χαιρετισμοί
16.45 - 17.00: Μ. Αλεξανδρίδου, Υπεύθυνη ΚΠΕ: "Περιφερειακό Δίκτυο ΚΠΕ Βάμου Ανακύκλωσης και Εξοικονόμηση Ενέργειας"
17.00 - 17.30: Μ. Καταντωνάκη, Ενεργειακό Κέντρο Περιφέρειας Κρήτης: "Μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (προσέχουμε για να έχουμε!)"
17.30 - 18.00: Δ. Μιχελάκης, Αναπλ. Υπ. ΚΠΕ Βάμου- Δ. Βαλαβάνη, Π.Ο. ΚΠΕ Βάμου: "Ανανεώσιμες μορφές ενέργειας. Προγράμματα Ενέργειας και Ανακύκλωσης ΚΠΕ Βάμου".
18.00 - 18.30: Διάλειμμα
18.30 - 21.00: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ
1ο Εργαστήριο, Αγγελή Μαρία, Μουσειοπαιδαγωγός, Επιμελήτρια Τέχνης: "Δουλεύοντας εικαστικά για το περιβάλλον με τα στοιχεία της ζωής"
2ο Εργαστήριο, Φιλιππάκης Μανώλης, Παιδαγωγός, Εμψυχωτής, Καθηγητής Μεταπτυχ. Παιδαγ. Τμ. Παν/μίου Κρήτης: Θεατρικό παιχνίδι
3ο Εργαστήριο, Π.Ο. ΚΠΕ Βάμου: "Κατασκευές με ανακυκλώσιμα υλικά και χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας".

Σάββατο 27 Φεβρουαρίου 2010
9.00 - 11.30: 1ο, 2ο, 3ο Εργαστήριο
11.30 -12.00: Διάλειμμα
12.00 -14.30: 1ο, 2ο, 3ο Εργαστήριο
15.00: Γεύμα
17.00: Αξιολόγηση, παραλαβή βεβαιώσεων

Περιήγηση και Ημερίδα για την Ελιά το Σάββατο 27 Φεβρουαρίου

Περιήγηση και Ημερίδα για την Ελιά οργανώνεται το Σάββατο 27 Φεβρουαρίου 2010. Για περισσότερες λεπτομέρειες και το πρόγραμμα, δείτε στο καινούριο μας ιστολόγιο στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο http://blogs.sch.gr/dipechan-tpe