Ημέρα Επαναχρησιμοποίησης την Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2015

Το Κέντρο Εκπαίδευσης για την Αειφορία (ΚΠΕ) Βάμου, στα πλαίσια της Πράξης «Δράσεις Δια Βίου Μάθησης για το Περιβάλλον και την Αειφορία», μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση & Δια Βίου Μάθηση», ΑΠ 7 που αφορά τα Κέντρα Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία και που χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και από Εθνικούς πόρους και στα πλαίσια επίσης του Περιφερειακού Δικτύου Π.Ε. «Αλλάξτε συμπεριφορές: ΑνακυκλωSOSτε!», οργανώνει την Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2015, κοινή δράση με θέμα

«Ημέρα της Επαναχρησιμοποίησης»

Στη δράση αυτή θα πάρουν μέρος  περίπου 1.800 μαθητές και 120 εκπαιδευτικοί από 66 συνολικά Νηπιαγωγεία, Δημοτικά Σχολεία, Γυμνάσια και Ειδικά σχολεία της Περιφέρειας Κρήτης.

Στόχος της δράσης αυτής που γίνεται για δεύτερη σχολική χρονιά είναι να ευαισθητοποιηθούν οι μικροί μαθητές, οι εκπαιδευτικοί, οι γονείς, η τοπική κοινωνία κάθε σχολείου για το θέμα των απορριμμάτων, και ειδικά για το μεγάλο θέμα της μείωσης των απορριμμάτων, έτσι ώστε και χρήματα να ξοδεύονται λιγότερα για τη διαχείρισή τους, και ζητήματα καταστροφής της φύσης, και επιπτώσεών τους στην υγεία μας να περιοριστούν. Ένας σημαντικός τρόπος μείωσης των απορριμμάτων είναι η επαναχρησιμοποίηση όσο το δυνατόν περισσότερων από αυτά.

Για το σκοπό αυτό, ορίσαμε την Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου ως κοινή μέρα δράσης των εκπαιδευτικών, των μαθητών και των σχολείων του Δικτύου «Αλλάξτε συμπεριφορές: ΑνακυκλωSOSτε!» για την Επαναχρησιμοποίηση με έμφαση στην αξιοποίηση παλιών υλικών για αποκριάτικες κατασκευές (π.χ. μάσκες, στολές κλπ).

 Την ημέρα αυτή, μαθητές κι εκπαιδευτικοί οργανώνουν μια δράση επαναχρησιμοποίησης υλικών στην τάξη, στο σχολείο ή στη γειτονιά τους:

Π.χ. Κατασκευάζουμε μια μάσκα ή ένα καπέλο με χαρτόκουτα και υφάσματα που δε χρειαζόμαστε πια.

Ή φτιάχνουμε στολές αποκριάτικες αξιοποιώντας υλικά που θα κατέληγαν στα σκουπίδια.

Αυτές είναι μόνο μερικές ιδέες. Είμαστε σίγουροι ότι οι μαθητές και οι εκπαιδευτικοί έχουν πολύ περισσότερες και ενδιαφέρουσες τέτοιες ιδέες.

Αναλυτικά τα σχολεία που συμμετέχουν::

α/α	Σχολική Μονάδα
1	3o Δημοτικό Σχολείο Αγίου Νικολάου Κρήτης
2	27o Ν/Γ Χανίων
3	Νηπιαγωγείο Βουβά Σφακίων
4	Νηπιαγωγείο Σκινέ - Φουρνέ
5	Δημοτικό Σχολείο Εκπαιδευτηρίων Θεοδωροπούλου
6	Δημοτικό Σχολείο Κουντούρας
7	1o Nηπιαγωγείο Κισάμου
8	Ιδιωτικό Νηπιαγωγείο «Η Φωλιά του παιδιού»
9	20ό Nηπιαγωγείο Χανίων
10	2ο Ν/Γ Αρωνίου Χανίων
11	37ο Νηπιαγωγείο Χανίων
12	34ο Νηπιαγωγείο Χανίων
13	38ο Νηπιαγωγείο Χανίων
14	Δημοτικό Σχολείο Αρμένων Ρεθύμνου
15	4o Νηπιαγωγείο Κισάμου Χανίων
16	Δημοτικό Σχολείο Καλυβών Χανίων
17	Νηπιαγωγείο Πατσιανού Χανίων
18	2ο Δημοτικό Σχολείο Νέας Κυδωνίας
19	Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Αγίων Σαράντα
20	2ο Γυμνάσιου Ελ. Βενιζέλου Χανίων
21	3ο Ειδικό Νηπιαγωγείο Αυτιστικών Χανίων
22	1ο Νηπιαγωγείο Μουρνιών Χανίων
23	Νηπιαγωγείο Σφακοπηγαδίου Χανίων
24	2ο Δημοτικό Σχολείο Ιεράπετρας
25	1o Νηπιαγωγείο Ρεθύμνου
26	Δημοτικό Σχολείο Αργυρούπολης Ρεθύμνου
27	Νηπιαγωγείο Φουρφουρά Ρεθύμνου
28	9ο ΔΣ Χανίων
29	Δημοτικό Σχολείο Νέου Χωριού
30	22o Νηπιαγωγείο Χανίων
31	15ο Νηπιαγωγείο Χανίων
32	Νηπιαγωγείο Ζηρού
33	9o Δημ.Σχολείο Ρεθύμνου
34	14ο ΔΣ Χανίων
35	2ο Νηπιαγωγείο Νεάπολης Λασιθίου (κλασικό - ολοήμερο - τμήμα Ένταξης)
36	2ο Οικολογικό Νηπιαγωγείο Χανίων
37	Νηπιαγωγείο Μιξορρούματος
38	Νηπιαγωγείο Αγυιάς
39	4ο Γυμνάσιο Ρεθύμνου
40	12ο Γυμνάσιο Ηρακλείου
41	1/Θ Νηπιαγωγείο Γουδουρά
42	Νηπιαγωγείο Χωραφακίων
43	9ο  Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Ρεθύμνου
44	Νηπιαγωγείο Πλατάνου
45	9ο Νηπιαγωγείο Ρεθύμνου
46	4o Νηπιαγωγείο Μουρνιών Χανίων
47	23ο Νηπιαγωγείο Χανίων
48	3ο Δημοτικό Σχολείο Χανίων
49	Δ.Σ. Καντάνου Χανίων
50	2ο Ειδικό Δημοτικό Σχολείο Χανίων
51	Γυμνάσιο Φουρφουρά
52	Δ.Σ. Βατόλακκου
53	9ο Δ.Σ. Ρεθύμνου
54	Δημοτικό Σχολείο Άδελε Ρεθύμνου
55	Δημοτικό Σχολείο Πλατάνου Κισάμου Χανίων
56	Ειδικό Δημοτικό Σχολείο Κέντρου Αποκατάστασης Παιδιών και Νέων Κρήτης
57	13o Νηπιαγωγείο Ρεθύμνου
58	31ο Νηπιαγωγείο Χανίων
59	10ο Δημοτικό Σχολείο Ρεθύμνου
60	Δημοτικό Σχολείο Παλαιόχωρας
61	2/θέσιο Νηπιαγωγείο Μισιρίων
62	Νηπιαγωγείο Πλατανιά
63	3ο Δημοτικό Σχολείο Ρεθύμνου
64	Δημοτικό Σχολείο Σταυρωμένου
65	Ειδικό Δημοτικό Σχολείο Αγίου Νικολάου Λασιθίου
66	Ειδικό Νηπιαγωγείο Αγίου Νικολάου Λασιθίου

ΕΝΑ ΜΕΛΛΟΝ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΟΛΑΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Η ζοφερή πραγματικότητα για τους νέους στην Ελλάδα κάνει πλέον το γύρο του κόσμου. Μόλις πριν λίγες μέρες, στις 19 Ιανουαρίου 2015, η γνωστή βρετανική εφημερίδα Guardian κάνει λόγο για τη μεγαλύτερη στον κόσμο απώλεια μορφωμένων νέων (brain drain), και μιλάει για τη χώρα μας! Ιδού η «ιστορία επιτυχίας» των μνημονίων και του πολιτικού μας κόσμου.

Σύμφωνα με το άρθρο που υπογράφει η Helena Smith, περισσότεροι από 200.000 Έλληνες εγκατέλειψαν τη χώρα στα πέντε χρόνια των μνημονίων, για να γίνουν  γιατροί στη Γερμανία, ακαδημαϊκοί στη Βρετανία, μαγαζάτορες στην Αμερική. Περίπου το 2% του πληθυσμού έχει μετακομίσει στο εξωτερικό, η μετανάστευση αυξήθηκε κατά 300% σε σχέση με πριν την κρίση κι οι μισοί από όσους έχουν φύγει έχουν πάει στη Γερμανία και τη Βρετανία. Σύμφωνα δε με γερμανικές στατιστικές που αναφέρονται στα ΜΜΕ, κάπου 35.000 Έλληνες γιατροί έχουν μεταναστεύσει στη Γερμανία – η μεγαλύτερη ξένη ομάδα στο είδος της!

Την ίδια ώρα η χώρα μας αντιμετωπίζει ανθρωπιστική κρίση, τα νοσοκομεία υπολειτουργούν με σοβαρότατες ελλείψεις σε προσωπικό και υλικά, πάνω από το ένα τρίτο του πληθυσμού της χώρας μας είναι κάτω από το όριο της φτώχειας, ενάμιση εκατομμύριο άνθρωποι είναι άνεργοι κι εκατομμύρια είναι αυτοί που είτε είναι ανασφάλιστοι, είτε, αν και ασφαλισμένοι, δεν μπορούν να πάνε σε γιατρό, γιατί δεν έχουν χρήματα κι οι εξετάσεις δεν καλύπτονται πλέον από τα ασφαλιστικά τους ταμεία.

Άρα πρώτο θέμα στη συζήτηση προεκλογικά και μετεκλογικά θα έπρεπε να είναι πώς θα αντιμετωπιστεί η ανθρωπιστική κρίση, πώς θα στηριχτεί η δημόσια παιδεία και υγεία, πώς θα βρεθεί δουλειά για τα εκατομμύρια άνεργους και υποαπασχολούμενους, πώς θα κρατήσουμε τη νεολαία που με τόσο κόπο και χρήμα σπουδάσαμε στη χώρα μας, αντί να τη διώχνουμε στο εξωτερικό.

            Είναι αδιανόητο να μην καλύπτονται κενές θέσεις γιατρών, νοσοκομειακών κι εκπαιδευτικών στο δημόσιο, θα έπρεπε να θεωρείται αυτονόητο και κοινώς αποδεκτό. Πέρα από αυτό, οι Δήμοι θα έπρεπε να έχουν το στοιχειώδες δικαίωμα να καλύψουν βασικές τους ανάγκες (π.χ. ειδικευμένο προσωπικό στις δημοτικές επιχειρήσεις ύδρευσης), εννοείται όχι με ρουσφετολογικούς διορισμούς αλλά μέσω ΑΣΕΠ.

            Πολλές θέσεις εργασίας θα μπορούσαν να δημιουργηθούν με τη θεσμοθέτηση Φορέων Διαχείρισης για όλες τις προστατευόμενες περιοχές που εντάσσονται στο δίκτυο NATURA 2000. Δεν είναι δυνατόν σε ολόκληρη την Κρήτη ο μοναδικός Φορέας Διαχείρισης που υπάρχει να είναι αυτός του Εθνικού Δρυμού Σαμαριάς και να είναι και υποστελεχωμένος. Πρέπει να γίνουν αντίστοιχοι Φορείς Διαχείρισης για τον Ψηλορείτη, τη Γραμπούσα, το Λαφονήσι, τις λίμνες Κουρνά και Αγιάς κοκ. Η στελέχωση των Φορέων Διαχείρισης πρέπει επίσης να γίνει με ειδικευμένο (πχ βιολόγοι, ξεναγοί, γιατροί) κι ανειδίκευτο (φύλακες, εργάτες κλπ) με καθαρά κριτήρια (ΑΣΕΠ) και με πριμοδότηση ανθρώπων που προέρχονται από τη συγκεκριμένη περιοχή.

            Θέσεις εργασίας μπορούν ακόμη να δημιουργηθούν με τη χρηματοδότηση- ενίσχυση συνεταιρισμών και μικρών επιχειρήσεων που καινοτομούν αξιοποιώντας τις γνώσεις της μορφωμένης νεολαίας μας, όπως π.χ. την παραγωγή ηλιακών – ηλεκτρικών αυτοκινήτων (όπως αυτό του Ηρακλείου), την παραγωγή βιολογικών προϊόντων και την προώθησή τους μέσω διαδικτύου σε τοπικό και υπερτοπικό – διεθνές επίπεδο, τη δημιουργία μικρών ξενώνων σε παραδοσιακά σπίτια και χωριά στην ορεινή Κρήτη που προσελκύουν εναλλακτικό τουρισμό ο οποίος επιθυμεί να γνωρίσει τον πολιτισμό και τη φύση της περιοχής που επισκέπτεται, την αξιοποίηση υλικών με μικρούς συνεταιρισμούς αντί να καταλήγουν στα σκουπίδια (για κομπόστ, για επαναχρησιμοποίηση, για ανακύκλωση σε τοπικό επίπεδο) κ.ο.κ.

            Το κυριότερο είναι να υπάρξει η πολιτική βούληση και ο στόχος να δημιουργηθούν άμεσα θέσεις εργασίας, να αποτραπεί η κινεζοποίηση των εργασιακών σχέσεων, να αξιοποιηθεί στη χώρα μας η μορφωμένη νέα γενιά προστατεύοντας το περιβάλλον, δημιουργώντας δομές αλληλεγγύης, αξιοποιώντας σε τοπικό επίπεδο τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, αναστυλώνοντας και φροντίζοντας τα μνημεία μας όπως η Παλιά Πόλη των Χανίων, στελεχώνοντας τα σχολεία και τα νοσοκομεία μας. Αν γίνει αυτό, η χώρα θα βαδίσει σε έναν άλλο δρόμο μακριά από τα μνημόνια, τα δανεικά, την υπερχρέωση, τη φτώχεια και την εξαθλίωση, θα υπάρξει ένας άνεμος ελπίδας κι αισιοδοξίας που θα κρατήσει τη νεολαία εδώ για να δημιουργήσουμε ένα μέλλον ευημερίας κι αυτάρκειας, ενεργειακής (σήμερα δίνουμε περίπου 1 δις ευρώ το χρόνο για εισαγωγές πετρελαίου για τις ανάγκες των νησιών!) και διατροφικής (κλείνουν τα εργοστάσια ζάχαρης στην Ελλάδα και κάνουμε εισαγωγές!) που τόσο έχουμε ανάγκη.

Φώτης Ποντικάκης

Υπεύθυνος του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Βάμου

Η ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ

Η μεγάλη οικονομική κρίση μας αναγκάζει να αλλάξουμε τρόπο ζωής, να αναθεωρήσουμε αξίες και θεσμούς, να δημιουργήσουμε νέα πρότυπα σκέψης και δράσης. Στην προσπάθεια αντιμετώπισης της κρίσης σημαντικό ρόλο μπορεί να παίξει η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση προωθώντας:

• Την εξοικονόμηση ενέργειας και την ανάπτυξη Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας με σεβασμό στο περιβάλλον
• Τη μείωση των απορριμμάτων, την επαναχρησιμοποίηση υλικών αντί να πετιούνται, την κομποστοποποίηση των οργανικών υπολειμμάτων και την ανακύκλωση
• Την εξοικονόμηση νερού και την προστασία των υγροτόπων
• Την προστασία των δασών και των παραλιών
• Τη βιολογική γεωργία και την παραγωγή και κατανάλωση τοπικών προϊόντων
• την προστασία της βιοποικιλότητας, των σπάνιων και απειλούμενων ειδών ζώων και φυτών και την ανάδειξη του μοναδικού πλούτου (αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά, οικοτουρισμός) που διαθέτει ο τόπος μας
• Τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς με την ανάδειξη του τοπικού πολιτισμού και της ιδιαίτερης τοπικής αρχιτεκτονικής και των σημαντικών μνημείων
• Την υγιεινή κρητική διατροφή
• Την κυκλοφοριακή αγωγή και τους εναλλακτικούς τρόπους μετακίνησης (περπάτημα, ποδήλατο, μέσα μαζικής μεταφοράς)
• Τη σημασία του πρασίνου στο σχολείο και στην πόλη
• Την αρμονική συμβίωση του ανθρώπου με τη φύση

Όλα αυτά κι άλλα παρόμοια μπορούν να προωθηθούν μέσα από δράσεις Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο σχολείο αλλά και με ενίσχυση των Κέντρων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και με τη δημιουργία και άλλων, ώστε να έχουν άμεση πρόσβαση σε αυτά μαθητές κι εκπαιδευτικοί.

Οι εφαρμογές ΑΠΕ σε όλα τα σχολικά κτήρια και η εισαγωγή δωρεάν δεκατιανού για όλα τα παιδιά στο σχολείο με τοπικά βιολογικά προϊόντα μπορεί να αλλάξει την καθημερινή εικόνα και τη ζωή του σχολείου, δημιουργώντας ένα σχολείο οικολογικό, αλληλέγγυο, δεμένο με την τοπική κοινωνία και τα τοπικά αγροτικά προϊόντα, στηρίζοντας παράλληλα την τοπική οικονομία (αγρότες) κι εξοικονομώντας χρήματα με τη χρήση ΑΠΕ αντί της κατανάλωσης πετρελαίου για θέρμανση και ρεύμα.

Για τη χρηματοδότηση της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, τη δημιουργία Κέντρων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, την εγκατάσταση ΑΠΕ στα σχολικά κτήρια και την εισαγωγή δωρεάν δεκατιανού για όλα τα παιδιά με τοπικά βιολογικά προϊόντα μπορούν να αξιοποιηθούν ευρωπαϊκά κι ελληνικά κρατικά κονδύλια. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι η λειτουργία των 50 Κέντρων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης όλης της χώρας κοστίζει ετησίως περί τα 1.250.000 ευρώ, ποσό που καλύπτεται από ευρωπαϊκά κονδύλια, ενώ το κράτος καλύπτει μόνο τους μισθούς 250 μόλις εκπαιδευτικών που υπηρετούν σε αυτά. Γιατί λοιπόν να μη σταλούν 500 επιπλέον εκπαιδευτικοί σε 100 νέα Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, μειώνοντας έτσι τις αποστάσεις που έχουν να διανύσουν οι μαθητές; Γιατί να μην εξασφαλιστούν επιπλέον κονδύλια γι’ αυτά τα νέα Κέντρα αλλά και για τη χρηματοδότηση των εκπαιδευτικών επισκέψεων των μαθητών σε Κέντρα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, τόπους ιδιαίτερους φυσικού κάλλους (π.χ. Σαμαριά) αλλά και σε σημαντικά μνημεία;

Ας σκεφτούμε ότι δίνοντας π.χ. ετησίως ένα κονδύλι 5-6 εκατομμυρίων ευρώ για λειτουργία Κέντρων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, χρηματοδότηση εκπαιδευτικών επισκέψεων και δράσεων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης των σχολείων, δημιουργούμε ευαισθητοποιημένους για το περιβάλλον και τον πολιτισμό αυριανούς πολίτες, αποφασισμένους να προστατέψουν τον τόπο που ζουν και να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους. Αν σκεφτούμε μόνο ότι το ποσό είναι όσο η κατασκευή ενός επαρχιακού δρόμου ή η ανακαίνιση ενός κτηρίου (με τα σημερινά δεδομένα), καταλαβαίνουμε όλοι ότι έφτασε η ώρα να αλλάξουν οι προτεραιότητές μας, κι η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση πρέπει να γίνει προτεραιότητα για να αλλάξει το σχολείο, για να προστατέψουμε την πολύτιμη φύση του τόπου μας, για να αποκτήσουμε διατροφική και ενεργειακή αυτάρκεια με βιολογικά προϊόντα και Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας μακριά από εξαρτήσεις και υπερχρεώσεις.

Φώτης Ποντικάκης

Υπεύθυνος του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Βάμου

ΝΑ ΑΝΑΣΤΗΛΩΘΟΥΝ ΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΠΑΙΔΙΚΕΣ ΕΞΟΧΕΣ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ

Στη συζήτηση που άνοιξε για τη φροντίδα της δημόσιας έκτασης των Αγίων Αποστόλων μετά την απόκτησή της από το Δήμο Χανίων δεν πρέπει να λείψει και η μέριμνα για την αναστήλωση των Παλιών Παιδικών Εξοχών που στέκουν ερειπωμένες στο ακρωτήρι απέναντι από το εκκλησάκι των Αγίων Αποστόλων.

Οι Παλιές Παιδικές Εξοχές δημιουργήθηκαν με κόπο και αγώνα φωτισμένων δασκάλων όπως ο Μάνος Μασούρης στη δεκαετία του ’30, ο οποίος αργότερα, στη διάρκεια της Κατοχής εκτελέστηκε από τους Ναζί για τη συμμετοχή του στην Εθνική Αντίσταση. Ο Μάνος Μασούρης και άλλοι δάσκαλοι πήραν την πρωτοβουλία να δημιουργήσουν μια κατασκήνωση για να μπορούν να πηγαίνουν στην εξοχή τα παιδιά, να μαθαίνουν για τη φύση αλλά και να τρέφονται σωστά, κι αυτά όλα σε μια περίοδο μεγάλης φτώχειας, με πάρα πολλά παιδιά να αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υγείας από τον υποσιτισμό και την κακή διατροφή. Ανάγλυφα όλα αυτά περιγράφονται στο Ημερολόγιο του Μάνου Μασούρη, μαζί με την προσπάθεια να πρασινίσει ο χώρος με δενδροφυτεύσεις που ξεκίνησαν τα σχολεία και συνέχισαν οι πρόσκοποι κι ο στρατός αλλά και να βρεθούν χρήματα. «Για τα παιδιά όλα γίνηκαν και στα παιδιά ανήκουν» έγραψε χαρακτηριστικά ο Μασούρης στο Ημερολόγιό του όταν είδε να κατεβαίνουν τα πρώτα παιδιά στις κατασκηνώσεις των Αγίων Αποστόλων και την περιοχή και τη θάλασσα να γεμίζουν από το «παιδομάνι».

Στη συνέχεια πέρασαν γενιές ολόκληρες παιδιών από εκείνες τις κατασκηνώσεις, τις Παιδικές Εξοχές, οι οποίες αργότερα χρησιμοποιήθηκαν μετά την εγκατάλειψή τους και ως στρατόπεδο. Πρόκειται για κτήρια που έχουν συνδεθεί με τη νεώτερη Ιστορία των Χανίων, όπως και η ίδια η περιοχή των Αγίων Αποστόλων, όπου υπήρξε νοσοκομείο στη Μάχη της Κρήτης, στρατόπεδο συγκέντρωσης αιχμαλώτων των Ναζί αμέσως μετά την κατάληψη της Κρήτης, τόπος κράτησης αντιφρονούντων στη δικτατορία.

Αυτά όλα συνηγορούν στο να υπάρξει μια προσπάθεια αναστήλωσης και νέας χρήσης των κτηρίων αυτών. Μια πρόταση που και παλιότερα είχαμε κάνει είναι να λειτουργήσει στο χώρο αυτό μετά την αναστήλωση ένα Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης.

Η λειτουργία ενός Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στα αναστηλωμένα κτήρια (χωρίς κανένα νέο κτήριο) θα έφερνε χιλιάδες Χανιωτόπουλα αλλά και μαθητές από άλλες περιοχές στους Αγίους Αποστόλους το χειμώνα, μια περίοδο που η περιοχή δε δέχεται τις χιλιάδες κόσμου που πηγαίνουν για κολύμπι εκεί το καλοκαίρι. Παράλληλα, τα αναστηλωμένα κτήρια θα μπορούν να χρησιμοποιούνται για πολιτιστικές εκδηλώσεις αλλά και ως Κέντρο Περιβαλλοντικής Πληροφόρησης το καλοκαίρι.

Η περιοχή των Αγίων Αποστόλων προσφέρεται για Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, μιας και συνδυάζει θάλασσα, ακτές και δάσος και μπορούν να γίνονται αρκετές εκπαιδευτικές δραστηριότητες στο πεδίο, έξω στη φύση. Ήδη αρκετά σχολεία επιλέγουν το χώρο αυτό για τις εκδρομές τους και υπάρχουν δραστηριότητες Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (δενδροφυτεύσεις, καθαρισμοί παραλιών κ.ά.) με τη φροντίδα του Δήμου, του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Βάμου και οικολογικών οργανώσεων όπως η Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων.

Η δημιουργία ενός Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο χώρο αυτό θα δώσει τη δυνατότητα τέτοιες δραστηριότητες να πολλαπλασιαστούν και να γίνονται πιο οργανωμένα, ενώ βρίσκεται πολύ κοντά στα Χανιά, δίνοντας έτσι την ευκαιρία σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα και χωρίς κόστος να βρεθούν εκεί μαθητές κι εκπαιδευτικοί από το πολεοδομικό συγκρότημα των Χανίων.

Η όλη προσπάθεια θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί κι από ευρωπαϊκά κονδύλια, ενώ, αν προταθεί προς το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων, από το Δήμο Χανίων, θα μπορούσε να ιδρυθεί επίσημα ένα Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης εκεί που να λειτουργεί συμπληρωματικά σε αυτό του Βάμου, το οποίο δεν προλαβαίνει αυτή τη στιγμή να καλύψει τη ζήτηση που υπάρχει από σχολικές ομάδες για επισκέψεις. Η επίσημη λειτουργία Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης σημαίνει απόσπαση εκεί 5 εκπαιδευτικών διαφόρων ειδικοτήτων και χρηματοδότηση της λειτουργίας του με ευρωπαϊκά κονδύλια, τα οποία δε θα αφαιρεθούν από αυτά που δίνονται στο ΚΠΕ Βάμου και στα άλλα ΚΠΕ, αλλά θα προστεθούν, μιας και υπάρχει η δυνατότητα χρηματοδότησης δραστηριοτήτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης από ευρωπαϊκά κονδύλια, αρκεί να υπάρχει η πολιτική βούληση στο Δήμο και στην κυβέρνηση.

Ας ατενίσουμε λοιπόν το μέλλον της περιοχής εμπνεόμενοι από το παρελθόν και την ιστορία της, ας ξεπεράσουμε δημιουργικά τη μιζέρια της οικονομικής κρίσης, κι ας σκεφτούμε: Αφού καταφέραμε –εν μέσω οικονομικής κρίσης- να σώσουμε από την τσιμεντοποίηση και την ιδιωτικοποίηση και να πάρουμε στα χέρια μας, στα χέρια του Δήμου, με την κινητοποίηση και τις υπογραφές 11.500 πολιτών, δε θα μπορέσουμε να φροντίσουμε το πράσινο και να αναστηλώσουμε τα κτήρια και την Ιστορία μας;

Φώτης Ποντικάκης

Υπεύθυνος του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Βάμου

Χριστούγεννα με ανακύκλωση

Το Κέντρο Εκπαίδευσης για την Αειφορία (ΚΠΕ) Βάμου, στα πλαίσια των Δράσεων του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση & Δια Βίου Μάθηση», που αφορά τα Κέντρα Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία και που χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και από Εθνικούς πόρους, οργανώνει Δράση με θέμα «Χριστούγεννα με ανακύκλωση» στο Μεγάλο Αρσενάλι (Κέντρο Αρχιτεκτονικής της Μεσογείου) στο Ενετικό Λιμάνι των Χανίων την Τετάρτη 10 Δεκεμβρίου 2014, από τις 6 μμ έως τις 9 μμ.

Η δράση αυτή οργανώνεται στα πλαίσια του Περιφερειακού Δικτύου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Αλλάξτε συμπεριφορές: Ανακυκλω-SOS-τε!» και εντάσσεται στις δράσεις ευαισθητοποίησης των πολιτών και της τοπικής κοινωνίας.

Στόχος της δράσης, στην οποία θα έχουν δικαίωμα συμμετοχής ενήλικες πολίτες,  είναι η ευαισθητοποίηση των πολιτών για τη μείωση των απορριμμάτων μέσα από την επαναχρησιμοποίηση και την αξιοποίηση υλικών που δε χρειαζόμαστε πια για τη δημιουργία χριστουγεννιάτικων στολιδιών και κατασκευών.

Το μεγάλο πρόβλημα των απορριμμάτων δεν είναι απλά πρόβλημα ρύπανσης και μόλυνσης του περιβάλλοντος και καταστροφής της φύσης. Είναι και σπατάλη πολύτιμων φυσικών πόρων, σπατάλη νερού και ενέργειας, σπατάλη χρημάτων για τη διαχείριση απορριμμάτων που θα μπορούσαν να μην έχουν καταλήξει στους κάδους αλλά να επαναχρησιμοποιούνται και να βρίσκουν νέες χρήσεις. Μια τέτοια προσπάθεια είναι και η δράση «Χριστούγεννα με ανακύκλωση», μια προσπάθεια να προβάλλουμε έμπρακτα εναλλακτικές λύσεις αξιοποίησης παλιών υλικών πριν και για να μην καταλήξουν στους κάδους των σκουπιδιών, εξοικονομώντας χρήματα και φυσικούς πόρους, κάτι ιδιαίτερα σημαντικό στη σημερινή περίοδο της μεγάλης οικονομικής κρίσης που ζούμε.

Οι αιτήσεις συμμετοχής γίνονται ηλεκτρονικά πατώντας εδώ.

Υλικά που μπορείτε να φέρετε για να χρησιμοποιηθούν στην Δράση:

·         Καπάκια από βάζα

·         Καπάκια μεταλλικά

·         Ρολό από χαρτί κουζίνας η τουαλέτας

·         Υφάσματα, ρούχα παλιά (αλλαγή χρήσης)

·         Μαλλί πλεξίματος

·         Κορδέλες, κορδόνια

·         Κουμπιά

·         Χάντρες

·         Και ό,τι άλλο θέλετε….

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Αξιολόγηση

Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση από το ίδιο το ξεκίνημά της και από την ίδια τη φύση της είναι μια εναλλακτική κι όχι παραδοσιακή εκπαιδευτική διαδικασία. Πρωτοξεκίνησε κι αυτή στη δεκαετία του ’60 κι άρχισε να αναγνωρίζεται ως αναγκαιότητα και να θεσμοθετείται από τη δεκαετία του ’70 κι έπειτα.

                Ήταν η πλημμυρίδα των κοινωνικών κινημάτων της δεκαετίας του ’60, το πνεύμα του Μάη του 1968 που δημιούργησε το κίνημα της Αντιαυταρχικής Εκπαίδευσης με αποκορύφωμα το σχολείο του Σάμμερχιλ αλλά και το οικολογικό κίνημα ως κίνημα αμφισβήτησης της βιομηχανικής κοινωνίας και των επιπτώσεών της στη φύση και στον άνθρωπο.

          Στο σχολείο του Σάμμερχιλ καταργήθηκαν οι βαθμοί, οι εξετάσεις, τα παραδοσιακά μαθήματα, οι υποχρεωτικές παρακολουθήσεις, η ιεραρχία μεταξύ εκπαιδευτικών και μαθητών αντικαταστάθηκε από την κοινή συνέλευση μαθητών κι εκπαιδευτικών.

          Παιδί αυτής της εποχής η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση λειτούργησε από τότε χωρίς βαθμούς κι εξετάσεις, με εθελοντική συμμετοχή μαθητών κι εκπαιδευτικών, με ενεργό συμμετοχή των μαθητών, με από κοινού σχεδιασμό των δράσεων που θα αναπτυχθούν, με αναζήτηση λύσεων σε προβλήματα, με συνδυασμό διαφορετικών πηγών κι απόψεων που αντιπαρατίθενται και συντίθενται.

           Όσο κι αν προσπάθησαν από τότε να ενσωματώσουν την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, να την καταντήσουν άλλο ένα μάθημα που θα διδάσκει ένας ειδικός «που ξέρει», δεν τα κατάφεραν, μιας κι η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση αξιοποιεί μεν τις συγκεκριμένες γνώσεις των ειδικών, αμφισβητεί όμως την εξουσία τους, προτιμά τους ενεργούς πολίτες με κριτική σκέψη και διάθεση και τις συμμετοχικές διαδικασίες όπως η Συνέλευση μαθητών κι εκπαιδευτικών του Σάμμερχιλ. Άλλωστε, ειδικοί ήταν αυτοί που έφτιαξαν τα πυρηνικά όπλα και τους θαλάμους αερίων, ειδικοί στην πολιτική μας κυβερνάνε κι ιδού τα αποτελέσματά τους: η κρίση, η φτώχεια κι η εξαθλίωση, οι πόλεμοι, η καταστροφή του περιβάλλοντος.

                Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση λοιπόν επιχειρεί να φτιάξει ενεργούς πολίτες με ευαισθησία για ό,τι συμβαίνει γύρω τους στη φύση και στην κοινωνία, πολίτες που θα πάρουν τη ζωή τους στα χέρια τους, που θα αναλάβουν ενεργό ρόλο στην κοινωνία.

                Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση χρησιμοποιεί τεχνικές αποτίμησης- αξιολόγησης των γνώσεων των μαθητών στο ξεκίνημα και στο τέλος μιας εκπαιδευτικής διαδικασίας για να δει τι πρόσθεσε στις γνώσεις τους η διαδικασία που ακολουθήθηκε. Ενθαρρύνει το διάλογο και τις παρατηρήσεις των μαθητών των εκπαιδευτικών και των εκπαιδευόμενων, προσπαθώντας στη συνέχεια να βελτιώσει πρακτικές. Αλλά είναι άλλο αυτό κι άλλο η βαθμολογία κι η κατάταξη ανθρώπων σε κατηγορίες με δεδηλωμένη την πρόθεση της κυβέρνησης για απολύσεις δημοσίων υπαλλήλων. Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση προσπαθεί να αλλάξει τους ανθρώπους και την κοινωνία, όχι να απορρίψει και να εξοβελίσει κάποιους.

                Μέσα σε όλα αυτά δεν είναι απλώς παράταιρο ένας Υπεύθυνος Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης να συμμετέχει σε διαδικασίες αξιολόγησης σαν κι αυτές που επιχειρούνται να επιβληθούν στα σχολεία και στο Δημόσιο συνολικά, βαθμολογώντας τους συναδέλφους του και κατατάσσοντάς τους με αυτόν τον τρόπο. Καταρχάς ο Υπεύθυνος ενός Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης δεν είναι διευθυντής, δε διευθύνει κανέναν. Οι συνάδελφοί του στο Κέντρο δεν είναι υφιστάμενοι, υπάλληλοί του αλλά συνάδελφοι εκπαιδευτικοί που συμμετέχουν στην Παιδαγωγική Ομάδα του Κέντρου κι από κοινού σχεδιάζουν και υλοποιούν προγράμματα και δράσεις Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Η Περιβαλλοντική εκπαίδευση αμφισβητεί την ιεραρχία, την κατάταξη ανθρώπων σε κατηγορίες, σε ανώτερους και κατώτερους κι αντίθετα προωθεί την ισότητα, τη συμμετοχή, τον ενεργό πολίτη.

       Συνεπώς, η συμμετοχή σε διαδικασίες αξιολόγησης ανθρώπων αντιστρατεύεται την ίδια τη λογική της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Η δουλειά μας είναι ανοιχτή και δημόσια σε όλους. Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, ως εναλλακτική παιδαγωγική διαδικασία δεν μπορεί να υποταχθεί σε παραδοσιακές μεθόδους ελέγχου και λειτουργίας, χωρίς να απολέσει τον ίδιο το χαρακτήρα της, χωρίς να χάσει τον εαυτό της.

           Σε μια τέτοια διαδικασία δε θα συμβάλλω ούτε ως αξιολογητής ούτε ως αξιολογούμενος. Θα συνεχίσω με πυξίδα το όνειρο για μια διαφορετική εκπαίδευση, μέσα στη φύση, με τη φύση και για τη φύση, χωρίς βαθμολογίες κι ιεραρχίες, με ενεργό συμμετοχή των μαθητών και των εκπαιδευτικών στο σχεδιασμό και στην υλοποίηση κάθε εκπαιδευτικής δράσης, για ένα σχολείο ανοιχτό στην κοινωνία και στα προβλήματά της κι όχι ανοιχτό στις επιχειρήσεις για διαφήμιση αμαρτωλών πολυεθνικών και μεταλλαγμένων κι επιβολή του τι επιτρέπεται να λέμε και τι όχι.

Φώτης Ποντικάκης

Υπεύθυνος του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Βάμου

ΠΡΟΒΟΛΗ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ «ΠΕΤΑΜΕΝΟ ΦΑΓΗΤΟ»

H Οικολογική Πρωτοβουλία Χανίων, προβάλλει με ελεύθερη είσοδο το ντοκιμαντέρ «Πεταμένο Φαγητό (Taste the waste)», την Τρίτη 4 Νοεμβρίου 2014, στις 8.00 μμ, στο Καφέ «Ταράτσα», στο Ενετικό Λιμάνι των Χανίων.

Το «Πεταμένο Φαγητό» (Taste the waste) είναι ένα ντοκιμαντέρ 57 λεπτών του Valentin Thurn. Πρόκειται για μια διεθνή συμπαραγωγή και η μετάφραση και ο υποτιτλισμός του έγινε από την ΕΡΤ που ήταν συμπαραγωγός του το 2011 που δημιουργήθηκε.

Ένα ντοκιμαντέρ για την παγκόσμια καταστροφή των τροφίμων. Γιατί πετάμε τόσο πολύ; Πώς μπορούμε να σταματήσουμε αυτό το είδος των αποβλήτων;
            Εκπληκτικό αλλά αληθινό: Στη διαδρομή από το αγρόκτημα στο τραπέζι , πάνω από τη μισή ποσότητα των τροφίμων καταλήγει στη χωματερή. Το μεγαλύτερο μέρος τους δηλαδή. προτού καν φθάσει στον καταναλωτή!

Υπολογίζεται ότι το ένα τέταρτο της παγκόσμιας κατανάλωσης νερού χρησιμοποιείται για καλλιέργεια τροφίμων, τα οποία στη συνέχεια καταλήγουν στις χωματερές. Ολέθριες είναι και οι επιπτώσεις στο παγκόσμιο κλίμα, καθώς το ένα τρίτο των αερίων του θερμοκηπίου οφείλεται στην παραγωγή των τροφίμων μας.

Η δική μας σπατάλη επιδεινώνει το πρόβλημα πείνας αλλού. Διότι οι τιμές για τα δημητριακά όπως το σιτάρι, το καλαμπόκι ή το ρύζι καθορίζονται από τα κερδοσκοπικά παιχνίδια  στο χρηματιστήριο. Η αυξανόμενη ζήτηση –ακόμη κι αν τοο πλεόνασμα αυτό καταλήγει εν τέλει στις χωματερές- σημαίνει και υψηλότερες τιμές στην παγκόσμια αγορά, όχι όμως και αυτομάτως καλύτερες τιμές για τους αγρότες στις αναπτυσσόμενες χώρες. Οι άνθρωποι στα φτωχότερα κράτη αδυνατούν να πληρώσουν ακόμη και για τα βασικά τους τρόφιμα.

Η σπατάλη τροφίμων είναι σπατάλη πολύτιμων ανθρώπινων και φυσικών πόρων, ενέργειας και νερού. Κάθε κιλό σιτάρι έχει καταναλώσει 1.100 λίτρα νερό, κάθε κιλό ρύζι 2.700. Απαιτούνται 16.000 λίτρα νερό για να γίνει ένα κιλό βοδινό κρέας.

Τρόφιμα χάνονται κατά τη συγκομιδή στο χωράφι (καθώς δεν πληρούν τις προδιαγραφές που βάζουν οι έμποροι), στην τυποποίηση, στη μεταφορά, στα σούπερ μάρκετ αλλά και στα νοικοκυριά. Μόνο στη Γερμανία πετιούνται κάθε χρόνο 20 εκατομμύρια τόνοι τροφίμων. 222 εκατομμύρια τόνοι τρόφιμα στα αναπτυγμένα κράτη καταλήγουν κάθε χρόνο στις χωματερές.

Κι όμως υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις: Αλλού αξιοποιούνται τα τρόφιμα που περισσεύουν σε συσσίτια και δομές αλληλεγγύης, αλλού παράγονται ζωοτροφές από τα αποφάγια και καταναλώνονται από τις κτηνοτροφικές μονάδες κλείνοντας τον κύκλο, μειώνοντας τα σκουπίδια και τη σπατάλη κι εξοικονομώντας χρήματα,

Αυτοί είναι μερικοί μόνο από τους προβληματισμούς που προβάλλει το ντοκιμαντέρ του Valentin Thurn και αποκτούν ιδιαίτερη επικαιρότητα τώρα εν μέσω της οικονομικής κρίσης.